Garapen Jasangarrirako Udal Adierazleen (GJUA), BEG Inbentarioaren eta Karbono Aztarnaren kalkulua dira ebaluazio- eta jarraipen-programen zeregin nagusietako bat.

Programaren 11. edizio honetan udalerriek 2022rako eguneratutako adierazleen informazioa eta datuak izango dituzte. Horretarako, Udalsarea 2030ek udalaz gaindiko iturriko datuen lehen bilketa egin du dagoeneko. Gainera, modu osagarrian eta garapen jasangarrirako tokiko planen (2030eko Agenda Plana, Tokiko Agenda 21, Plan Estrategikoak eta abar) eraginaren jarraipena egiteko informazio egokia izateko, udalerriek Udalsarea 2030ek emandako informazioa osatu beharko dute, Udalean bertan eskuragarri dauden tokiko datuekin. Informazio hori guztia e-mugi tresnaren bidez kudeatzen da, eta tresna horrek adierazleen bilakaerari buruzko txostenak sortzea ahalbidetzen du.

Nabarmentzekoa da Udalsarea 2030 Eusko Jaurlaritzako Trantsizio soziala eta 2030 Agendarako 2030 Idazkaritza buru duen gobernantzako Eragile Anitzeko Foroetako batean parte hartzen ari dela, Lehendakaritzarekin, Eustatekin, Eudelekin, hiru foru-aldundiekin eta hiru hiriburuekin batera. Administrazioen arteko lankidetza-lan horren ondorioz, Eustatek 2030 Agendaren eta Garapen Jasangarriko Helburuen jarraipena egiteko 53 adierazle argitaratu ditu berriki. Adierazle horiek gobernantzako Eragile Anitzeko Foroa osatzen duten erakundeen artean adostu dira, eta hainbat lurralde mailatan daude eskuragarri (udalerria, eskualdea, lurralde historikoa eta autonomia erkidegoa).

Eustaten argitaratu dituen 2030 Agendaren adierazleen lehen eguneratzea oinarri hartuz, ebaluazio eta jarraipenerako 11. programaren esparruan, Eustaten adierazle sistema eta Garapen Jasangarrirako Udal Adierazleen Sistemaren (GJUA) lerrokatzearen lehen hurbilketa egin da. GJUA sistema da Udalsarea 2030eko udalerrietarako erreferentziazko adierazle sistema eta udalerriaren bilakaeraren jarraipena egiteko erabiltzen dutena.

Otsailaren 24ko lan saioan adierazleen alorrean egin beharreko aldaketa nagusiak aurkeztu eta adostu ziren udalerriekin:

• Adierazle batzuk moldatzea, kalkulu-metodologia eta iturria bateratzeko.
• 2030 Agendaren eta GJHen jarraipena egiteko adierazle berriak txertatzea.

Era berean, adierazle berriak txertatzea proposatu da baita ere. Proposamen hori udalerriek balioetsiko dute. Adierazle hauek Udalsarea 2030eko adierazle sisteman (GJUA) sartu edo ez baloratzeko, hauek zein neurritaraino diren baliozkoak eta udal mailan koherentzia duen aztertuko da (udal eskumenekoak diren, jarraipena egiteko egokiak, eta abar).

Garapen jasangarriko politika publikoen ebaluazio eta jarraipenerako 11. programaren beste erronketako bat da udalerriek eta eskualde-erakundeek udalerriko BEG inbentarioak eta Udalaren Karbono Aztarna kalkulatzea, tokiko erakundeek klima aldaketan duten eragina eta bilakaera neurtzeko tresna gisa. Horregatik, Udalsarea 2030ek programan parte hartzen duten tokiko erakundeei horiek kalkulatzeko datuak ematen dizkie baita ere.

Azkenik, e-mugi tresnaren bidez Energia eta Klima Planen ebaluazioa egiteko pilotua jarri da martxan, zeinetan udalerri eta eskualdeetako erakunde talde mugatu baten parte hartzen duten . Pilotajearen helburua da, batetik, e-mugia Energia eta Klima Planen jarraipena egiteko tresna gisa egokia den baloratzea, eta, bestetik, ebaluazio eta jarraipen horretatik lortu nahi den informazioa edo emaitzak aztertzea eta emaitzen eta komunikazioaren txostenak diseinatzea.